Είναι ο Νόμος του Murphy, σωστά; «Ό,τι μπορεί να πάει στραβά, θα πάει στραβά.»

Ο Νόμος του Murphy είναι ένα παράδειγμα επώνυμου νόμου. Δεν πρόκειται για νόμους με τη νομική έννοια της λέξης, αλλά για σοφές παρατηρήσεις ή προβλέψεις που πήραν το όνομά τους από κάποιο πρόσωπο, σε αυτή την περίπτωση, τον Λοχαγό Edward A. Murphy, Αμερικανό μηχανικό της Πολεμικής Αεροπορίας, ο οποίος διατύπωσε τον «νόμο» του τη δεκαετία του ‘50.

Όταν αρχίσετε να τους ψάχνετε, θα βρείτε πολλούς επώνυμους νόμους, κανόνες και αρχές γενικής χρήσης, και θα ήθελα να μοιραστώ 4 από τους αγαπημένους μου.

1. Νόμος του Parkinson: «Η εργασία διαστέλλεται ώστε να καλύψει τον διαθέσιμο χρόνο.»

Ο C. Northcote Parkinson ήταν δάσκαλος και συγγραφέας που έγραφε σατιρικά για την κυβέρνηση και τις επιχειρήσεις στα μέσα της δεκαετίας του ‘50. Ο νόμος του σημαίνει ότι αν δώσετε στον εαυτό σας μια εβδομάδα για να ολοκληρώσετε μια δίωρη εργασία, τότε η εργασία θα αυξηθεί σε πολυπλοκότητα και θα γίνει πιο απαιτητική ώστε να καλύψει αυτή την εβδομάδα. Μπορεί να μην γεμίσει καν τον επιπλέον χρόνο με περισσότερη δουλειά, αλλά μόνο με άγχος και ένταση σχετικά με την ολοκλήρωσή της.

Για μένα σημαίνει ότι κάθε έργο που ξεκινώ χωρίς προθεσμία θα διαρκέσει άπειρο χρόνο.

2. Νόμος του Moore: «Ο αριθμός των τρανζίστορ σε ένα μικροτσίπ διπλασιάζεται περίπου κάθε δύο χρόνια, ενώ το κόστος των υπολογιστών υποδιπλασιάζεται.»

Αυτό ειπώθηκε το 1965 από τον Gordon E. Moore, τον συνιδρυτή της Intel. Αυτό από μόνο του, ακούγεται αρκετά βαρετό, αλλά οι επιπτώσεις του είναι τεράστιες. Με λίγα λόγια, σημαίνει ότι η υπολογιστική ισχύς βελτιώνεται συνεχώς, κάτι που οδηγεί τα όρια της τεχνολογικής μας προόδου.

Οι προβλέψεις είναι δύσκολες, ειδικά όταν αφορούν το μέλλον, αλλά ο Νόμος του Moore έχει αποδειχθεί εξαιρετικός προγνωστικός δείκτης. Η Intel τον θεωρεί πλέον πιο κοντά στα δυόμισι χρόνια παρά στα δύο, αλλά είναι μια παρατήρηση που έχει επαληθευτεί αρκετά αξιόπιστα.

Για μένα εξηγεί γιατί το εκπληκτικό λάπτοπ που αγόρασα πριν τρία χρόνια δεν μπορεί να διαχειριστεί μερικά από τα νεότερα προγράμματα που προσπαθώ να τρέξω σε αυτό.

3. Η Αρχή του Peter: «Οι διευθυντές πάντα ανεβαίνουν στο επίπεδο της ανικανότητάς τους.»

Η Αρχή του Peter διατυπώθηκε από τον Καναδό εκπαιδευτικό μελετητή και κοινωνιολόγο Δρ. Laurence J. Peter, στο βιβλίο του του 1968 με τίτλο «The Peter Principle». Η αρχή του δηλώνει ότι οι άνθρωποι προάγονται με βάση το πόσο καλά κάνουν την τρέχουσα δουλειά τους, όχι το πόσο καλά θα αποδώσουν στη μελλοντική τους θέση. Σταματούν να προάγονται μόλις φτάσουν σε ένα επίπεδο όπου δεν μπορούν πλέον να κάνουν καλά τη δουλειά τους. Για παράδειγμα, ένας γραμματέας υποδοχής που είναι αρκετά καλός στη δουλειά του μπορεί έτσι να προαχθεί σε εκτελεστικό βοηθό του CEO, θέση για την οποία δεν είναι εκπαιδευμένος ούτε προετοιμασμένος, που σημαίνει ότι θα ήταν πιο παραγωγικός για την εταιρεία (και πιθανότατα για τον ίδιο) αν δεν είχε προαχθεί.

Για μένα αυτό εξηγεί γιατί συχνά συναντάτε ανίκανους διευθυντές που κάποτε ήταν εξαιρετικοί μηχανικοί.

4. Το Ξυράφι του Hanlon: «Ποτέ μην αποδίδετε σε κακία αυτό που εξηγείται επαρκώς από ανοησία.»

Αυτό σημαίνει ότι ακόμα κι αν οι άνθρωποι κάνουν πράγματα που σας βλάπτουν, δεν θα πρέπει να υποθέτετε ότι το έκαναν από επιθυμία να σας πληγώσουν, εφόσον υπάρχει μια λογική εναλλακτική εξήγηση για τη συμπεριφορά τους.

Για παράδειγμα, μόνο επειδή δεν σας ενημέρωσαν για ένα σημαντικό γεγονός στην εταιρεία σας, δεν θα πρέπει να υποθέσετε ότι αυτό συνέβη επειδή ο υπεύθυνος αποφάσισε σκόπιμα να μη σας πει, αν είναι λογικό να υποθέσετε ότι απλώς το ξέχασε.

Για μένα βοηθάει να θυμάμαι ότι οι πράξεις των ανθρώπων δεν είναι όλες αρνητικές, και μπορεί μερικές φορές να οφείλονται απλώς σε απροσεξία, εγωισμό, έλλειψη εμπειρίας, ή στο ότι είναι καταβεβλημένοι από τον φόρτο εργασίας.

Πρέπει επίσης να κάνω ιδιαίτερη αναφορά σε έναν ακόμη νόμο που μου αρέσει, αν και αφήνω την ερμηνεία του σε εσάς:

Νόμος του Constantine: «Ένας ανόητος με ένα εργαλείο παραμένει ανόητος.» (Ambler & Constantine,2000)

Κατά την άποψή μου, υπάρχουν 7 στυλ επιρροής, όμως οι περισσότεροι από εμάς βασιζόμαστε σε ένα μόνο, γεγονός περιοριστικό. Όταν πρέπει να πείσουμε κάποιον, γινόμαστε άκαμπτοι αντί να προσαρμόζουμε το στυλ επιρροής μας ανάλογα με τις εκάστοτε συνθήκες.

Είναι σημαντικό να θυμόμαστε ότι μιλάμε για επιρροή, όχι για χειραγώγηση. Επιρροή είναι η διαδικασία του να κάνεις κάποιον άλλο να θέλει να πράξει, να αντιδράσει, να σκεφτεί ή να πιστέψει αυτό που εσύ θέλεις, με έντιμο τρόπο. Χειραγώγηση είναι να το κάνεις αυτό για δικό σου όφελος, με κρυφό και δόλιο τρόπο.

Θέλετε, λοιπόν, να μάθετε 7 τρόπους με τους οποίους μπορείτε να επηρεάσετε τους ανθρώπους θετικά;

Τα 7 στυλ επιρροής

1. Πίεση (Push): πείτε στους ανθρώπους τι θέλετε να κάνουν, δυναμικά. Π.χ. «Κάν’ το.» Αυτός είναι ένας γρήγορος και αποτελεσματικός τρόπος πειθούς, που λειτουργεί ως μονόλογος και όχι ως διάλογος. Λειτουργεί γενικά καλύτερα όταν έχετε εξουσία, κύρος ή θέση ισχύος.
   Το πρόβλημα είναι ότι η δέσμευση που προκύπτει είναι συνήθως αδύναμη.

2. Έλξη (Pull): παρακαλέστε τους ανθρώπους να κάνουν αυτό που θέλετε. Π.χ. «Σε παρακαλώ, κάν’ το για μένα.» Αυτή η προσέγγιση λειτουργεί χωρίς να υποστηρίζεται από κάποια εξουσία. Χρειάζεται πολλή ενσυναίσθηση για να περάσετε τις ιδέες σας. Είναι καλή για να κερδίζετε τις καρδιές τους, αλλά εξαρτάται από το αν η άλλη πλευρά νοιάζεται πραγματικά.

3. Λογική: εξηγήστε τι θέλετε καθαρά και ορθολογικά, με ψυχρά αποδεικτικά στοιχεία, γεγονότα και αριθμούς, χωρίς συναίσθημα. Π.χ. «Κάν’ το για τους εξής 3 λόγους...»

4. Διαπραγμάτευση: κάντε μια συμφωνία γι’ αυτό που θέλετε, λέγοντας π.χ. «Αν το κάνεις εσύ... τότε εγώ θα...» Αυτό το στυλ επιρροής διατηρεί τη συνεχιζόμενη σχέση και εστιάζει στο να βρει μια αμοιβαία επωφελή (win/win) λύση.

5. Απειλή: Αυτή είναι η άλλη όψη της διαπραγμάτευσης. Π.χ. «Αν δεν το κάνεις... τότε εγώ δεν θα...» Είναι δυναμική και άμεση προσέγγιση, αλλά προσοχή: σε κάποιους ανθρώπους μπορεί να προκαλέσει την ακριβώς αντίθετη αντίδραση.

6. Υποχώρηση: μην κάνετε τίποτα. Εντάξει, δεν είναι ακριβώς στυλ επιρροής, αλλά αργότερα, όταν πραγματικά θα θέλετε κάτι, μπορείτε να τους υπενθυμίσετε ότι εσείς δεν είχατε κάνει τίποτα (για να φέρετε αντίρρηση). Ωστόσο, δεδομένου ότι πρόκειται για μια εντελώς υποτακτική προσέγγιση, θα πρέπει να ελέγχεται σωστά, ώστε να μην νιώσετε πολύ αδύναμοι στη συνέχεια.

7. Διεκδίκηση: αυτή είναι η πιο δύσκολη προσέγγιση. Απλώς λέτε τι θέλετε, χωρίς να παρακαλάτε ή να διατάζετε. Π.χ. «Θα ήθελα να το κάνεις.» Είναι ένα ισορροπημένο στυλ που απαιτεί αυτοπεποίθηση, η οποία εκτιμά τη δράση αντί για την αντίδραση.

Κλείνοντας, είναι σημαντικό να προσδιορίσετε το βασικό σας στυλ επιρροής. Έπειτα, μάθετε πώς να χρησιμοποιείτε το σωστό στυλ, ώστε να ταιριάζει στην εκάστοτε πρόκληση επιρροής που αντιμετωπίζετε.

Πηγές:

• https://hbr.org

• https://www.the-centre.co.uk

Όταν ο ελέφαντας μεγαλώσει, γίνεται πολύ πιο δυνατός από όσο χρειάζεται για να ξεριζώσει τον πάσσαλο από το έδαφος και να φύγει. Κι όμως, δεν το κάνει ποτέ. Όχι επειδή δεν μπορεί, αλλά επειδή πιστεύει ότι δεν μπορεί. Το μόνο που τον κρατά εγκλωβισμένο είναι ο φόβος που έχει μείνει από την ανάμνηση των προηγούμενων αποτυχιών του.

Αυτό με έκανε να σκεφτώ πολύ τον εαυτό μου, αλλά και πολλούς από τους νέους ανθρώπους γύρω μου. Το πιο κοινό χαρακτηριστικό που φαίνεται να μοιραζόμαστε είναι ο φόβος.

Από μικρή ηλικία, μας μαθαίνουν να σκεφτόμαστε μέσα σε όρια. Να είμαστε «λογικοί», «ρεαλιστές» και «προσγειωμένοι». Μας ενθαρρύνουν να ονειρευόμαστε, αλλά με μέτρο. Μας λένε να εκφραζόμαστε, αλλά όχι να γινόμαστε υπερβολικά τολμηροί. Μας μαθαίνουν να διεκδικούμε αυτά που θέλουμε, αλλά ταυτόχρονα να αποδεχόμαστε ότι μπορεί και να ηττηθούμε. Σιγά σιγά μεγαλώνουμε πιστεύοντας ότι οι δυνατότητές μας έχουν ένα ταβάνι, ότι τα όνειρά μας είναι μη ρεαλιστικά και ότι οι φιλοδοξίες μας είναι υπερβολικά μεγάλες για τον τόπο από τον οποίο προερχόμαστε.

Για πολλούς ανθρώπους της ηλικίας μας, αυτό μεταφράζεται στο να γινόμαστε νέοι άνθρωποι που συνεχώς προσπαθούν να ξεπεράσουν τον εαυτό τους, ενώ ταυτόχρονα τους λένε διαρκώς να περιμένουν τη σειρά τους και να κάνουν υπομονή. Μεταφράζεται σε αμέτρητες άυπνες νύχτες, όπου το μόνο που μπορείς να κάνεις είναι να ονειρεύεσαι αυτό που θέλεις να γίνεις, ενώ βαθιά μέσα σου φοβάσαι ότι ίσως να μην είσαι ποτέ αρκετά καλός για να φτάσεις εκεί. Γίνεται η ανάγκη να γεμίζεις κάθε ώρα της ημέρας σου με μαθήματα, πρακτικές, πρότζεκτ, πιστοποιήσεις, εκδηλώσεις δικτύωσης και κάθε λογής παράλληλες ασχολίες, ελπίζοντας πως κάπως όλα αυτά θα σε κάνουν να ξεχωρίσεις από τους υπόλοιπους. Και στο τέλος της ημέρας, κάποιος θα σου πει ότι είσαι πολύ νέος για να αγχώνεσαι.

Ανοίγεις το κινητό σου και βλέπεις εικοσιδυάχρονους εκατομμυριούχους, ιδρυτές εταιρειών, δημιουργούς και ανθρώπους-θαύματα. Ξαφνικά, νιώθεις πως έχεις μείνει πίσω. Νιώθεις μεγάλος πριν καν ξεκινήσεις. Και μετά έρχεται η ενοχή. Θυμίζεις στον εαυτό σου πόσο τυχερός είσαι, πόσες ευκαιρίες έχεις και πόσες φορές οι άλλοι σου λένε ότι έχεις μεγάλες δυνατότητες. Κι όμως, το μόνο που μπορείς να σκέφτεσαι είναι αν τελικά σπαταλάς αυτές τις δυνατότητες.

Άσε με όμως να σε ρωτήσω κάτι. Ας πάμε την αναλογία με τον ελέφαντα ένα βήμα πιο πέρα. Συχνά λέμε ότι ο ελέφαντας είναι αρκετά δυνατός για να σπάσει το σκοινί. Λέμε ότι το μόνο που τον κρατά πίσω είναι το ίδιο του το μυαλό. Τι θα γινόταν όμως αν όντως έσπαγε το σκοινί; Αν κατάφερνε να ξεφύγει; Πού θα πήγαινε; Θα μπορούσε πραγματικά να επιβιώσει στην άγρια φύση; Θα ζούσε επιτέλους την ελευθερία που φανταζόταν τόσα χρόνια; Ή μήπως θα τον έπιανε ξανά το ίδιο τσίρκο ή ο ίδιος ζωολογικός κήπος που τον κρατούσε αιχμάλωτο εξαρχής; Πιστεύω πως εκεί είναι που αυτή η αναλογία γίνεται πιο περίπλοκη.

Τι κάνουμε όταν επιτέλους αρχίζουμε να πιστεύουμε στον εαυτό μας, αλλά κανένα προσόν δεν μοιάζει ποτέ αρκετό; Όταν κανένα πτυχίο δεν φαίνεται να αποτελεί επαρκή απόδειξη των γνώσεων ή των ικανοτήτων μας; Τι συμβαίνει όταν νιώθεις διαρκώς ανεπαρκής, όσο κι αν πετυχαίνεις; Όταν ο ανταγωνισμός μοιάζει απέραντος σαν τον ωκεανό και κάθε ιστορία επιτυχίας φαίνεται να περιλαμβάνει και μια δόση τύχης;

Θα ήμουν πραγματικά ελεύθερος αν έσπαγα το σκοινί; Ή απλώς θα βρισκόμουν μπροστά σε ένα άλλο κλουβί; Εσύ;

Το να βρίσκεσαι στα είκοσί σου, αν και θα έλεγα ότι αυτό ισχύει σε κάθε στάδιο της ζωής, είναι μια συνεχής μάχη ανάμεσα στα συστήματα που υπάρχουν γύρω σου και στις πεποιθήσεις που υπάρχουν μέσα σου. Κάποιες φορές το μεγαλύτερο εμπόδιο είναι η κοινωνία, η οικονομία ή οι ευκαιρίες που έχουμε στη διάθεσή μας. Άλλες φορές είναι η ίδια μας η αντίληψη για το τι είναι πραγματικά εφικτό.

Ξέρω την απάντηση σε όλα αυτά; Όχι.

Ξέρω όμως ένα πράγμα.

Αν δεν προσπαθήσω ποτέ να σπάσω το σκοινί, δεν θα μάθω ποτέ αν πέρα από αυτό με περιμένει πραγματικά μια άγρια φύση.

Φαντάζομαι όλοι όσοι είμαστε πάνω από 15 χρονών έχουμε ακούσει το παρακάτω:

Βρες μια δουλειά που να αγαπάς και δεν θα δουλέψεις ούτε μια μέρα

ή κάτι παρόμοιο.

Σαν ιδέα ακούγεται ιδανικό. Εμένα π.χ. μου αρέσουν τα βιντεοπαιχνίδια και να διαβάζω βιβλία. Τι καλύτερο λοιπόν από το να παίζω βιντεοπαιχνίδια 8 ώρες την ημέρα, 5 φορές την εβδομάδα ΚΑΙ ΝΑ ΜΕ ΠΛΗΡΩΝΟΥΝ ΓΙΑ ΑΥΤΟ.

Στην πραγματικότητα τα πράγματα είναι πολύ διαφορετικά. Γιατί τίποτα δεν σκοτώνει την ευχαρίστηση από κάτι, από το να το κάνεις συνέχεια… ξανά και ξανά… για χρόνια.

Θα σας πω μια ιστορία.

Όταν ήμουν δάσκαλος, είχα έναν μαθητή, τον Νίκο.

Ο Νίκος είχε τρέλα να γίνει μπασκετμπολίστας. Είχε όλα τα σωματικά προσόντα για να γίνει επαγγελματίας αθλητής. Οπότε οι γονείς του τον γράψανε σε μια ομάδα με σκοπό να προπονηθεί σκληρά για να παίζει με την ομάδα των ανδρών σε λίγα χρόνια.

Λίγους μήνες αργότερα παρατήρησα κάτι πολύ ενδιαφέρον: Ο Νίκος ήταν ο τελευταίος μαθητής που έφευγε από την τάξη. Είχε πάρα πολλές απορίες σχετικά με το μάθημα και πάντα μου ζητούσε παραπάνω ασκήσεις. Κάποια στιγμή τον ρώτησα τι έγινε και του άρεσε τόσο το μάθημα και η απάντηση του ήταν σοκαριστική:

Ο Νίκος προτιμούσε να λύνει ασκήσεις από το να ασχολείται με αυτό που, μέχρι πριν λίγους μήνες, ήταν το πάθος του. Τι συνέβη;

Ο Νίκος στάθηκε πολύ τυχερός, γιατί κατάλαβε νωρίς πως το “επάγγελμα” είναι τελείως διαφορετικό από την “απόλαυση” ή το “χόμπι”. Το επάγγελμα έχει κανόνες και διαδικασίες που στόχο έχουν να αυξήσουν την απόδοση και την παραγωγικότητα του επαγγελματία.

Ο επαγγελματίας αθλητής αθλείται 3 ώρες την ημέρα κάθε μέρα.

Τρώει σχεδόν μόνιμα ρύζι με κοτόπουλο και βραστά λαχανικά.

Δεν πίνει αλκοόλ και δεν τρώει γλυκά.

Δεν ξενυχτάει και κοιμάται από τις 10 για να είναι φρέσκος το επόμενο πρωί να ξαναπάει για προπόνηση.

Το να μετατρέψουμε σε επάγγελμα κάτι που αγαπάμε προυποθέτει ότι είμαστε διατεθειμένοι να αντιμετωπίσουμε τις τεράστιες δυσκολίες που έρχονται με αυτήν την απόφαση.

Εάν για παράδειγμα σου αρέσει να ζωγραφίζεις θα πρέπει να πέρα από την ζωγραφική, να ασχοληθείς:

• με την προώθηση και την πώληση των έργων τέχνης σου

• με την τιμολόγηση,

• με λογιστικά

• να βρεις προμηθευτές και πωλητές

ξαφνικά αυτά τα πράγματα από τα οποία προσπαθούσες να ξεφύγεις μέσα από την ζωγραφική έρχονται και σε βρίσκουν μέσα στο παλιό σου καταφύγιο.

“Άρα; Να μην κυνηγάμε τα όνειρα μας;”

Δεν λέω αυτό.

Κάνε όμως πράγματα γιατί τα αγαπάς, γιατί προσθέτουν όμορφες σελίδες στο βιβλίο της ζωής σου. Δεν είναι απαραίτητο όλα μας τα ενδιαφέροντα να μας αποφέρουν χρήματα ή να γίνουν μηχανισμός αύξησης της παραγωγικότητας μας.

Ζωγράφισε γιατί έτσι τραγουδάει η ψυχή σου.

Παίξε μπάσκετ γιατί περνάς καλά με τους φίλους σου.

Χόρεψε γιατί σου αρέσει να χορεύεις. Ακόμη και αν χορεύεις μόνος σου. Ακόμη και αν χορεύεις χάλια.

Ποιες είναι οι καλύτερες συμβουλές για τη διαχείριση του χρόνου σου;

1. Συνειδητοποίησε ότι η διαχείριση του χρόνου είναι ένας μύθος

Το πρώτο πράγμα που πρέπει να καταλάβεις για τη διαχείριση του χρόνου είναι ότι, ανεξάρτητα από το πόσο οργανωμένοι είμαστε, υπάρχουν πάντα μόνο 24 ώρες σε μια μέρα. Ο χρόνος δεν αλλάζει. Το μόνο που μπορούμε πραγματικά να διαχειριστούμε είναι ο εαυτός μας και το τι κάνουμε με τον χρόνο που διαθέτουμε. Εκτίμησέ το αυτό. Εμπέδωσέ το. Και προχώρησε το συντομότερο δυνατό στην επόμενη συμβουλή.

2. Η ισορροπία είναι το κλειδί

Εάν σου λείπει η ισορροπία στη ζωή σου, αυτό θα σου προκαλέσει άγχος. Ακόμα κι αν είσαι σε θέση να ισορροπήσεις αποτελεσματικά τις ευθύνες σου, χωρίς τη σωστή ισορροπία θα φτάσεις τελικά στα όριά σου. Επομένως, είναι σημαντικό όχι μόνο να ακολουθείς ένα σύστημα που θα σε βοηθήσει να διεκπεραιώνεις τις υποχρεώσεις σου, αλλά και ένα όπου θα δίνεις προτεραιότητα στον προσωπικό και οικογενειακό σου χρόνο.

3. Θέσε στόχους με τον σωστό τρόπο

Υπάρχει σωστός και λάθος τρόπος για να θέσεις στόχους. Αν δεν το κάνεις σωστά, θα καταλήξεις με στόχους που δεν σε οδηγούν πουθενά και έτσι θα χάσεις την πορεία σου. Αλλά όταν τους θέτεις με τον σωστό τρόπο, sky is the limit. Χρησιμοποίησε τη μέθοδο στοχοθεσίας SMART για να σε βοηθήσει να οργανωθείς. Και όταν θέσεις αυτούς τους στόχους, βεβαιώσου ότι έχεις ισχυρό, βαθύ κίνητρο για να τους πετύχεις.

4. Βρες ένα καλό σύστημα διαχείρισης χρόνου

Μία από τις συμβουλές για τη διαχείριση του χρόνου σου είναι να βρεις το κατάλληλο σύστημα για να το κάνεις πραγματικά. Το σύστημα διαχείρισης χρόνου των τεταρτημορίων είναι ίσως το πιο αποτελεσματικό. Χωρίζει τις δραστηριότητές σου σε τέσσερα τεταρτημόρια με βάση το πόσο επείγουσες και σημαντικές είναι. Τα πράγματα είναι είτε επείγοντα, είτε σημαντικά, είτε και τα δύο, είτε κανένα από τα δύο.

5. Έλεγξε τον χρόνο σου για επτά συνεχόμενες ημέρες

Αφιέρωσε επτά συνεχόμενες ημέρες για να αξιολογήσεις πώς περνάς τον χρόνο που διαθέτεις αυτή τη στιγμή. Τι κάνεις; Κατάγραψέ το σε ένα ημερολόγιο ή στο τηλέφωνό σου. Χώρισέ το σε τμήματα των 30 λεπτών ή της μίας ώρας. Τι κατάφερες να κάνεις; Ήταν χαμένος χρόνος; Τον πέρασες εποικοδομητικά; Εάν χρησιμοποιείς το σύστημα των τεταρτημορίων, κύκλωσε ή κατάγραψε το τεταρτημόριο με το οποίο σχετιζόταν η δραστηριότητα. Στο τέλος των επτά ημερών, άθροισε όλους τους αριθμούς. Πού πέρασες τον περισσότερο χρόνο; Σε ποια τεταρτημόρια; Τα αποτελέσματα μπορεί να σε σοκάρουν.

6. Αφιέρωσε τα πρωινά σου στις πιο σημαντικές εργασίες

Ο Mark Twain είπε κάποτε: “Αν η δουλειά σου είναι να φας έναν βάτραχο, είναι καλύτερο να το κάνεις πρώτο το πρωί. Και αν η δουλειά σου είναι να φας δύο βατράχους, είναι καλύτερο να φας τον μεγαλύτερο πρώτα.” Το νόημά του; Αντιμετώπισε τις μεγαλύτερες εργασίες σου το πρωί. Αυτές είναι οι πιο σημαντικές εργασίες της ημέρας σου. Η ολοκλήρωσή τους θα σου δώσει τη μεγαλύτερη ώθηση για να σε βοηθήσει να διαπλεύσεις ομαλά το υπόλοιπο της ημέρας.

7. Ακολούθησε τον κανόνα 80-20

Μια άλλη εξαιρετική συμβουλή διαχείρισης χρόνου είναι να χρησιμοποιήσεις τον Κανόνα 80-20, γνωστό και ως Αρχή του Pareto. Αυτός ο κανόνας δηλώνει ότι το 80% των προσπαθειών προέρχεται από το 20% των αποτελεσμάτων. Στις πωλήσεις, σημαίνει επίσης ότι το 80% των πωλήσεων προέρχεται από το 20% των πελατών. Το κόλπο; Εντόπισε το 20% των προσπαθειών που παράγουν το 80% των αποτελεσμάτων και επέκτεινέ το. Μπορείς να το κάνεις αυτό με σχολαστική παρακολούθηση και ανάλυση.

8. Εδραίωσε «βασικές συνήθειες» στη ζωή σου

Ο Charles Duhigg επινόησε εύστοχα τον όρο της «βασικής συνήθειας» στο βιβλίο του με τίτλο, Η Δύναμη της Συνήθειας. Στην αρχιτεκτονική, ο ακρογωνιαίος λίθος είναι η πέτρα που κρατά όλες τις άλλες στη θέση τους. Ομοίως, οι βασικές συνήθειες δεν δημιουργούν μόνο άλλες καλές συνήθειες, εξαλείφουν και τις κακές. Επικεντρώσου σε αυτές και θα δεις βελτίωση τόσο στη διαχείριση του χρόνου σου όσο και στην ανάπτυξη νέων συνηθειών. Όπως πολλοί από τους μαθητές μου θα θυμούνται, μου αρέσει να παραθέτω (λανθασμένα) τον Αριστοτέλη πάνω σε αυτό: “Είμαστε αυτό που κάνουμε επανειλημμένα. Η αριστεία ...δεν είναι μια πράξη, αλλά μια συνήθεια”.

9. Εξάλειψε τις κακές συνήθειες

Μία από τις μεγαλύτερες σπατάλες χρόνου που έχουμε είναι οι κακές μας συνήθειες. Είτε πρόκειται για ατελείωτη παρακολούθηση στο Netflix, υπερβολικό σερφάρισμα στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, παιχνίδια, συχνές εξόδους για ποτό με φίλους ή ούτω καθεξής, αυτές οι κακές συνήθειες αφαιρούν τον πολύτιμο λίγο χρόνο που διαθέτουμε. Χρησιμοποίησε τον χρόνο σου σοφά, εξαλείφοντας τις κακές σου συνήθειες, αν ενδιαφέρεσαι σοβαρά να πετύχεις μεγάλους στόχους στη ζωή.

10. Προγραμμάτισε χρόνους για απάντηση στα email

Απενεργοποίησε τα email σου κατά τη διάρκεια της ημέρας. Όταν τα email σου καταφθάνουν σωρηδόν, είναι εύκολο να αποσπαστεί η προσοχή σου. Προγραμμάτισε χρόνο για να διαβάζεις και να απαντάς στα email. Αν υπάρχει κάτι επείγον, κάποιος θα σε καλέσει ή θα σου στείλει μήνυμα. Αλλά όταν έχεις το email σου ανοιχτό, αυτοί οι περισπασμοί διακόπτουν τη ροή των σκέψεών σου και είναι πιο δύσκολο να επανέλθεις.

11. Κάνε συχνά διαλείμματα όταν εργάζεσαι

Μια μελέτη προτείνει ότι πρέπει να εργάζεσαι για 50 λεπτά και να κάνεις διάλειμμα 10, και σύμφωνα με την εμπειρία μου ως δάσκαλος, αυτό ισχύει! Μπορεί να μην έχεις την πολυτέλεια να το κάνεις. Αλλά θα πρέπει να κάνεις συχνά διαλείμματα. Αν είσαι επιχειρηματίας και εργάζεσαι για τον εαυτό σου, αυτό είναι κρίσιμο. Είναι εύκολο να λειτουργείς εξαντλημένος και να μην το ξέρεις καν. Διατήρησε τις νοητικές, συναισθηματικές και σωματικές σου καταστάσεις σε κορυφαία επίπεδα κάνοντας συχνά διαλείμματα.

12. Διαλογίσου ή γυμνάσου κάθε πρωί

Μπορεί να μην πιστεύεις ότι αυτό θα βοηθήσει στην καλύτερη διαχείριση του χρόνου σου, αλλά ο διαλογισμός και η γυμναστική κάθε πρωί σου προσφέρουν ισορροπία. Κόψε τις τοξίνες από τη ζωή σου, κάντο συνειδητά και παρακολούθησε την ενέργεια, την αντοχή και τη νοητική σου εστίαση να κάνουν μια δραστική αλλαγή.

13. Φτιάξε λίστες εργασιών (to-do lists)

Κάθε πρωί φτιάξε μια λίστα για την ημέρα. Κοίταξε τους στόχους σου και αποφάσισε τι μπορείς να κάνεις σήμερα για να πλησιάσεις σε αυτούς. Έτσι θέτεις ουσιαστικά μικρούς καθημερινούς στόχους που είναι πιο εύκολο να επιτευχθούν και σε κρατούν σε τροχιά προς τους μεγαλύτερους.

14. Βρες έναν μέντορα που μπορεί να σε καθοδηγήσει

Η εύρεση ενός μέντορα είναι κρίσιμη. Είναι εύκολο να αποσπαστεί η προσοχή σου και να αποθαρρυνθείς όταν δεν έχεις κάποιο άτομο να σε καθοδηγεί. Αλλά όταν μπορείς να βασιστείς προσωπικά σε κάποιον που μπορεί να σε βοηθήσει να πετύχεις τους στόχους σου, είναι πιο εύκολο να παραμείνεις σε σωστή πορεία με τον χρόνο σου. Βρες έναν καλό μέντορα που μπορεί να σε βοηθήσει στην πορεία σου.

15. Απενεργοποίησε τις ειδοποιήσεις από τις εφαρμογές των μέσων κοινωνικής δικτύωσης

Οι ακατάπαυστες ειδοποιήσεις των εφαρμογών κοινωνικής δικτύωσης δεν σε βοηθούν με τη διαχείριση του χρόνου σου. Σίγουρα σε βλάπτουν. Απενεργοποίησέ τις. Δεν χρειάζεσαι ειδοποιήσεις κάθε στιγμή ή να ξέρεις ό,τι συμβαίνει με τους φίλους σου. Δεν είναι σημαντικό. Αυτό που είναι πιο σημαντικό είναι να έχεις μια ηρεμία στο μυαλό σου και να μπορείς να εστιάσεις καλύτερα στην εργασία που έχεις μπροστά σου.

16. Ξεκαθάρισε και οργάνωσε

Έρευνες έχουν καθορίσει ότι η ακαταστασία στο περιβάλλον μας, μας κάνει να χάνουμε τη συγκέντρωσή μας. Όταν χάνουμε τη συγκέντρωσή μας, χάνουμε χρόνο. Αν θέλεις να το αποφύγεις αυτό, ξεκαθάρισε και οργάνωσε. Μην το κάνεις όλο μεμιάς. Ξεκίνα σιγά-σιγά. Ένα συρτάρι σήμερα. Ένα ράφι αύριο. Ίσως μια ντουλάπα την επόμενη μέρα. Απλώς ένα την ημέρα. Χτίζεις δυναμική και τελικά βρίσκεις τον εαυτό σου να μετατρέπεται σε έναν ειδικό οργάνωσης.

17. Βρες έμπνευση

Στρέψου σε ομιλίες TED και σε οποιαδήποτε άλλη πηγή έμπνευσης (π.χ. τα μαθήματα Αγγλικών!) στην οποία μπορείς να στραφείς όταν σου λείπει η έμπνευση. Είναι δύσκολο να παραμείνεις σε τροχιά με τον χρόνο σου όταν χάνεις αυτή την εσωτερική ορμή. Βρες τρόπους με τους οποίους μπορείς να ανάψεις ξανά τη φλόγα, εστιάζοντας σε εμπνευσμένο περιεχόμενο και αναζητώντας άλλους που έχουν επιτύχει μεγάλους στόχους.

Εδώ είναι μια εξαιρετική ομιλία για τη διαχείριση χρόνου από το TEDx.

Σκοπός αυτού του κειμένου, ωστόσο, δεν είναι να ανακυκλώσει το γνωστό debate γύρω από το αν πρέπει να εργαζόμαστε remotely, on-site ή υβριδικά, ούτε το πώς αυτά τα μοντέλα επηρεάζουν τις εταιρείες. Αυτά έχουν αναλυθεί πολλές φορές από άλλους. Εδώ θέλω να εστιάσω στο πώς η εξ αποστάσεως εργασία επηρεάζει τον άνθρωπο. Τον εργαζόμενο ως οντότητα.

Η ιεροτελεστία

Η μετάβαση σε έναν φυσικό χώρο εργασίας συνεπάγεται μια αναπόφευκτη ρουτίνα: το πρωινό ντύσιμο, η διαδρομή με το αυτοκίνητο ή τα μέσα, το αγαπημένο true crime podcast ή η πρωινή εκπομπή του Φάνη στο ραδιόφωνο. Είναι μια πορεία κατά την οποία συναναστρεφόμαστε τον άνθρωπο που μας φτιάχνει τον καφέ, παρατηρούμε το πλήθος, χαζεύουμε τα κτίρια και τα σύννεφα από το παράθυρο του ηλεκτρικού. Φτάνοντας στο γραφείο, υπάρχει το γνώριμο small talk με τους συναδέλφους. Όλα αυτά συνθέτουν μια ζωτική αλλαγή παραστάσεων.

Η παγίδα της ρουτίνας στο σπίτι

Όταν η βάση μας γίνεται το σπίτι, αυτός ο κύκλος σπάει. Αρχικά, η απουσία του φαντάζει λυτρωτική. Ξυπνάς 15 λεπτά πριν ξεκινήσεις τη δουλειά και ήδη νιώθεις ότι έχεις ξεκουραστεί λίγο παραπάνω.

Σταδιακά, όμως, οι μέρες αρχίζουν να συγχωνεύονται. Όταν η μεγαλύτερη διαδρομή της ημέρας περιορίζεται στα βήματα από το ένα δωμάτιο στο άλλο, ο κίνδυνος του εγκλωβισμού είναι κάτι παραπάνω από ορατός. Η ανάγκη για περιποίηση εκλείπει, οι πυτζάμες μπορεί να γίνουν η μόνιμη «στολή» και το καθημερινό μοτίβο επαναλαμβάνεται μονότονα. Ανεπαίσθητα, αυτές οι μικρές λεπτομέρειες ρουφούν τη ζωντάνια από τη μέρα. Πράγματα που άλλοτε έφερναν χαρά, φαντάζουν πλέον σαν μια βαρετή αγγαρία.

Φτάνεις στο σημείο να αναρωτιέσαι αν έπαψε να σε γεμίζει η ίδια σου η δουλειά και κάθετι σου φαίνεται μονότονο και ανούσιο. Στην πραγματικότητα όμως, το πρόβλημα δεν είναι το αντικείμενο της εργασίας, αλλά η συνθήκη μέσα στην οποία την ασκείς. Η ανθρώπινη επαφή είναι οξυγόνο. Ένα γρήγορο small talk, ένα αυθόρμητο χαμόγελο, μια ενθαρρυντική κουβέντα ή μια ουσιαστική συζήτηση με έναν ζεστό καφέ στο χέρι, είναι στοιχεία αναντικατάστατα.

Η συρρίκνωση του κόσμου μας και το αντίδοτο

Βιώνοντας αυτή την κατάσταση, καταλήγω στο συμπέρασμα πως η παρατεταμένη και αποκλειστική εξ αποστάσεως εργασία μπορεί, εντέλει, να οδηγήσει σε έναν βαθύ ψυχολογικό αποπροσανατολισμό.

Τι είναι, όμως, αυτό που αλλάζει μέσα σε έναν άνθρωπο, ο οποίος έχει επιλέξει συνειδητά και αγαπά να κάνει το σπίτι του γραφείο; Η απάντηση κρύβεται στη σταδιακή συρρίκνωση του κόσμου μας. Όταν ολόκληρη η μέρα διαδραματίζεται στα ίδια τετραγωνικά, χωρίς το αναπάντεχο μιας εξωτερικής αλληλεπίδρασης, χωρίς τα μικρά οπτικά και κοινωνικά ερεθίσματα που μας κρατούν σε εγρήγορση, ο εγκέφαλος μπαίνει σε έναν λήθαργο ρουτίνας. Χάνουμε την τριβή με τον έξω κόσμο, ξεχνάμε τον κοινωνικό μας εαυτό και εγκλωβιζόμαστε σε έναν μικρόκοσμο όπου τίποτα δεν αλλάζει. Ο αποπροσανατολισμός προέρχεται δηλαδή από την αίσθηση ότι η ζωή μας παίζει σε μια αέναη, αποστειρωμένη λούπα.

Φυσικά το κλειδί της λύσης δεν βρίσκεται ούτε στην απόρριψη του remote work, ούτε στις άκαμπτες εταιρικές πολιτικές που καταδυναστεύουν τον άνθρωπο, αλλά στην ουσιαστική ελευθερία επιλογής και στην κατανόηση. Υπάρχουν μέρες που η απόλυτη ησυχία του σπιτιού είναι απαραίτητη για να συγκεντρωθείς σε ένα απαιτητικό project. Υπάρχουν, όμως, και στιγμές που έχουμε ζωτική ανάγκη την ενέργεια ενός διαφορετικού χώρου, την τυχαία συζήτηση, την αίσθηση ότι αλληλεπιδρούμε με τον κόσμο γύρω μας. Η λύση πιθανώς είναι να υπάρχει η ευελιξία ο κάθε εργαζόμενος να επιλέγει πότε θα δουλέψει από το σπίτι και πότε από το γραφείο, αφουγκραζόμενος τις κοινωνικές και ψυχικές του ανάγκες της εκάστοτε στιγμής. Έτσι, το μοντέλο εργασίας παύει να είναι ένας περιορισμός και γίνεται ένα εργαλείο ψυχικής ισορροπίας.

Μία από τις ισχυρότερες προειδοποιήσεις για την τεχνητή νοημοσύνη αυτή την εβδομάδα δεν προήλθε από τη Silicon Valley ή από κάποιο τεχνολογικό συνέδριο, αλλά από το Βατικανό.

Ο Πάπας Λέων ΙΔ΄ προειδοποίησε ότι η ανθρωπότητα κινδυνεύει να οικοδομήσει έναν νέο «Πύργο της Βαβέλ»· έναν πολιτισμό μεθυσμένο από την τεχνολογική ισχύ, αλλά αποκομμένο από τη σοφία, την ηθική, την ταπεινοφροσύνη και την ανθρώπινη αξιοπρέπεια.

Δεν έχει και τόση σημασία αν κάποιος είναι θρήσκος ή όχι. Το βαθύτερο ζήτημα είναι φιλοσοφικό.

Οι αρχαίοι Έλληνες είχαν μια λέξη για την καταστροφική υπέρβαση των ορίων: την ύβρη. Περιέγραφε τη στιγμή που η ισχύς αποκόπηκε από τη σοφία· όταν οι άνθρωποι πίστεψαν ότι μπορούσαν να ξεπεράσουν τα φυσικά όρια χωρίς συνέπειες.

Σήμερα, η ανθρωπότητα εισέρχεται σε πρωτοφανή κούρσα τεχνολογικών εξοπλισμών. Τα έθνη ανταγωνίζονται για την κυριαρχία. Οι εταιρείες ανταγωνίζονται για την κλίμακα. Οι μηχανικοί ανταγωνίζονται για την ικανότητα. Η υποβόσκουσα παραδοχή σπάνια αμφισβητείται: το ταχύτερο είναι καλύτερο, το μεγαλύτερο είναι αναπόφευκτο, και επειδή κάτι μπορεί να κατασκευαστεί, πρέπει να κατασκευαστεί.

Όμως, οι Έλληνες θα έθεταν ένα πιο σημαντικό ερώτημα: «Για ποιον σκοπό;»

Ο Αριστοτέλης υποστήριζε ότι κάθε εργαλείο πρέπει τελικά να υπηρετεί την ευδαιμονία και η ιπποκρατική σκέψη επέμενε ότι η γνώση χωρίς ηθική καθίσταται επικίνδυνη. Με άλλα λόγια, οι πολιτισμοί επιβιώνουν μόνο όταν η σοφία εξελίσσεται ταχύτερα από την ισχύ.

Ο προσωπικός μου φόβος δεν είναι ότι οι μηχανές θα γίνουν άνθρωποι, αλλά ότι οι άνθρωποι σταδιακά θα γίνουν σαν μηχανές· βελτιστοποιημένοι, επιταχυμένοι, διασυνδεδεμένοι, κι όμως αποκομμένοι από το νόημα, την ισορροπία, το μέτρο και το κοινό καλό.

Ίσως αυτό να είναι το βαθύτερο νόημα πίσω από την προειδοποίηση για έναν νέο Πύργο της Βαβέλ· όχι ότι η ανθρωπότητα γίνεται υπερβολικά έξυπνη, αλλά ότι κινδυνεύει να γίνει ισχυρή χωρίς να γίνει σοφή.

Ο ταχύς ρυθμός ανάπτυξης της Τεχνητής Νοημοσύνης - από τα generative chatbots έως τα εργαλεία αυτοματισμού - έχει δημιουργήσει έντονη δημοσιότητα και πίεση που μπορεί να οδηγήσει σε επαγγελματική εξουθένωση.

Κάτι που βιώνω από πρώτο χέρι. Έχω πιάσει τον εαυτό μου να προσπαθεί διαρκώς να παρακολουθήσει αυτή την καταιγίδα εξελίξεων στην Τεχνητή Νοημοσύνη, αν και γνωρίζω ότι είναι αδύνατο να συμβεί ακόμα κι αν το κάνω 24/7. Το αποτέλεσμα αυτού του κυνηγιού είναι να νιώθω συνεχή κόπωση, εκνευρισμό, να έχω αυξημένους πονοκεφάλους, και μια μόνιμη πίεση να παρακολουθώ κάθε νέα ανακοίνωση, API, paper, μοντέλο αλλιώς νιώθω ότι θα μείνω πίσω στη δουλειά μου. Η ανάγκη να παραμένω “μέσα στα πράγματα” έγινε τοξική. Ο ενθουσιασμός αναμείχθηκε με την εξουθένωση.

Από το dot-com boom ως σήμερα: burnout παντού

Η πνευματική εξουθένωση λόγω μεγάλων τεχνολογικών αλλαγών δεν είναι νέο φαινόμενο. Από τα υπερωριακά του dot-com boom, στη μόνιμη συνδεσιμότητα των social media και των smartphones, κάθε κύμα καινοτομίας συνδέθηκε με στρες, έλλειψη ορίων και υπερπληροφόρηση. Η διαφορά σήμερα είναι η ταχύτητα και η πανταχού παρουσία της AI: επηρεάζει κάθε τομέα, κάθε εργαζόμενο, κάθε στιγμή.

Το πρόβλημα σε αριθμούς

• Στην έρευνα που δημοσίευσε τo workplace app Blind, αναφέρεται ότι σχεδόν 60% των επαγγελματιών τεχνολογίας έχουν βιώσει burnout, ενώ το 52% αναφέρει άγχος ή κατάθλιψη εξαιτίας των ρυθμών και των απαιτήσεων.1

• Έρευνα του 2024 από την HRO Today δείχνει ότι το 63% των εργαζομένων φοβάται την AI2 και το 61% θεωρεί ότι θα αυξήσει τον κίνδυνο εξουθένωσης3.

• Σύμφωνα με έρευνα του BIMA στο Tech Inclusivity & Diversity Report του 2019, πάνω από το 52% των εργαζομένων στον τομέα της τεχνολογίας ανέφεραν άγχος ή κατάθλιψη, που συνδέεται εν μέρει με τον γρήγορο ρυθμό εργασίας και τις συνεχείς απαιτήσεις για εκμάθηση νέων εργαλείων. 4

Αν αυτό σου ακούγεται οικείο, πίστεψέ με δεν το νιώθεις μόνο εσύ. Ο “φόβος να μείνεις πίσω” έχει γίνει ο νέος άγραφος κανόνας.

Παρόλα αυτά δε σημαίνει ότι δεν έχουμε όπλα να το αντιμετωπίσουμε. Μην απελπίζεσαι! Παρακάτω θα δεις κάποια tips που ακολουθώ εγώ για να μετριάσω το burnout.

Tips to Flight Tech Burnout

Περιόρισε τη διαρκή διαθεσιμότητα

Απενεργοποίησε τις ειδοποιήσεις από Slack, Teams, email και κάθε επαγγελματική εφαρμογή στο κινητό σου και στο smartwatch μετά το πέρας του ωραρίου. Ενεργοποίησε το focus mode ή το “Do Not Disturb” αυτόματα κάθε απόγευμα.
Για ακόμα πιο δραστικές λύσεις, δοκίμασε να βάλεις το κινητό σου σε λειτουργία πτήσης (ή άλλαξέ το με ένα 3310 😆).

Fact
Η συνεχής διαθεσιμότητα οδηγεί σε αυξημένο στρες και εξουθένωση, μειώνοντας τη δυνατότητα ψυχολογικής αποσύνδεσης.5

Benefit
Προστατεύεις την ψυχική σου υγεία και βελτιώνεις την ποιότητα του ύπνου και της ξεκούρασης.

Βάλε προτεραιότητες και διάλεξε που θα επικεντρωθείς

Διάλεξε 1-2 εργαλεία που είναι πραγματικά χρήσιμα για τη δουλειά σου και αγνόησε τα υπόλοιπα. Όρισε συγκεκριμένο χρόνο εβδομαδιαία για μάθηση αντί να αποσπάσαι καθημερινά.

Fact
Η θεωρία γνωστικού φορτίου δείχνει ότι η υπερφόρτωση πληροφορίας μειώνει την ικανότητα μάθησης.6

Benefit:
Αποκτάς εις βάθος γνώση χωρίς να εξαντλείσαι ή να νιώθεις πίεση να “προλαβαίνεις τα πάντα”.

Αντιμετώπισε τους τρελούς ρυθμούς

Μίλησε ανοιχτά στην ομάδα σου όταν τα deadlines ή τα tasks είναι υπερβολικά. Χρησιμοποίησε παραδείγματα για να τεκμηριώσεις.

Fact
Η καταστολή συναισθημάτων στην εργασία αυξάνει τη συναισθηματική εξάντληση.7

Benefit
Προλαμβάνεις το burnout και συμβάλλεις σε υγιή ομαδική κουλτούρα.

Support Networks

Μίλα με συναδέλφους, μέντορες ή κοινότητες (Discord/Slack) για τα άγχη σου ή για ό,τι σε προβληματίζει γύρω από τo AI.

Fact
Η κοινωνική υποστήριξη μειώνει την κορτιζόλη και ενισχύει την ψυχική ανθεκτικότητα.8

Benefit
Δεν νιώθεις μόνος/η, αποκτάς υποστήριξη και πρακτικές ιδέες διαχείρισης πίεσης.

Μετρίασε τη χρήση των μέσων ενημέρωσης

Όρισε συγκεκριμένο χρόνο (π.χ. 1 ώρα/μέρα) για τεχνολογική ενημέρωση. Απόφυγε το constant doomscrolling, βάζοντας χρονικά blocks στα social media μέσα απ’ τις ρυθμίσεις του κινητού σου (π.χ. μετά από μισή ώρα χρήσης youtube τη μέρα, να στο blockάρει).

Fact
Η συνεχής έκθεση σε ειδήσεις μπορεί να προκαλέσει άγχος και γνωστική κόπωση.9

Benefit
Διατηρείς τον έλεγχο της προσοχής σου και μειώνεις τον ψυχικό θόρυβο.

Επίλεξε με κριτήριο τα εργαλεία που χρησιμοποιείς

Μην εγκαθιστάς νέα AI apps επειδή είναι στη μόδα. Αναρωτήσου: “Με βοηθάει σε κάτι που κάνω;”

Fact
Η άσκοπη χρήση τεχνολογίας επιβαρύνει τη συγκέντρωση και αυξάνει την ψυχική εξάντληση.10

Benefit
Μένεις συγκεντρωμένος/η σε όσα έχουν νόημα για σένα και νιώθεις επαρκής, όχι ανεπαρκής.

Tech-Free Times

Απόφυγε τη χρήση συσκευών 1 ώρα πριν τον ύπνο και καθιέρωσε “screen-free” γεύματα.

Fact
Το μπλε φως από τις οθόνες μειώνει τη μελατονίνη και διαταράσσει τον ύπνο.11

Benefit
Βελτιώνεται η ποιότητα του ύπνου, της συγκέντρωσης και της διάθεσης σου.

Κάνε offline δραστηριότητες

Ενσωμάτωσε στη ρουτίνα σου δραστηριότητες όπως βόλτες στη φύση, άθληση, ζωγραφική, ανάγνωση ενός λογοτεχνικού βιβλίου (συνήθως προτιμώ ένα sci-fi βιβλίο του George R. R. Martin ή μια βόλτα στο κοντινό ποτάμι).

Fact
Μόλις 20 λεπτά στη φύση μειώνουν μετρήσιμα την κορτιζόλη.12

Benefit
Αποφορτίζεσαι από τον ψηφιακό θόρυβο και νιώθεις πιο παρών/ούσα στην καθημερινότητά σου.

Η επαγγελματική εξουθένωση στην εποχή της Τεχνητής Νοημοσύνης αποτελεί μια τεράστια πρόκληση, αλλά είναι μια πρόκληση που μπορούμε να διαχειριστούμε με επίγνωση και συνειδητή προσπάθεια. Έχουμε αντιμετωπίσει τεχνολογικές εκρήξεις στο παρελθόν και έχουμε μάθει ότι η ανθρώπινη ευημερία δεν πρέπει ποτέ να θυσιάζεται στο βωμό της καινοτομίας. Μαθαίνοντας από τους προηγούμενους κύκλους και εφαρμόζοντας υγιεινές συνήθειες - θέτοντας όρια, κάνοντας διαλείμματα, και παραμένοντας συνδεδεμένοι με ό,τι πραγματικά έχει σημασία - μπορούμε να απολαύσουμε τα οφέλη της νέας τεχνολογίας χωρίς να εξαντληθούμε.

Η επανάσταση της Τεχνητής Νοημοσύνης είναι συναρπαστική, αλλά η ψυχική μας υγεία έρχεται πρώτη. Με τις σωστές στρατηγικές, μπορούμε να καβαλήσουμε το κύμα της προόδου διατηρώντας παράλληλα τον εαυτό μας προσγειωμένο, ισορροπημένο και ανθεκτικό μακροπρόθεσμα.

Σημαντική σημείωση
Οι παρατηρήσεις και οι συμβουλές βασίζονται στην προσωπική μου έρευνα και εμπειρία και θα πρέπει να αξιολογούνται με βάση τις εκάστοτε συνθήκες.

*Η εικονογράφηση δημιουργήθηκε με τη βοήθεια της τεχνητής νοημοσύνης, βάσει προσεκτικά διαμορφωμένης περιγραφής.

Subscribed

Πηγές:

Το να εκφράσεις το γιατί σου με σαφήνεια δεν είναι απλώς μια πράξη αυτογνωσίας. Είναι μια στρατηγική που σε βοηθά να συνδεθείς με ανθρώπους και οργανισμούς που πραγματικά ταιριάζουν στις αξίες και τους στόχους σου. Το γιατί σου είναι μοναδικό και αυθεντικό – η βαθύτερη κινητήρια δύναμή σου, που δείχνει τι σε εμπνέει, τι σε κινητοποιεί και τι έχεις να προσφέρεις.

Αλλάζοντας καριέρα: Η πιο δύσκολη αλλαγή είναι η νοητική

Μπαίνοντας στα 30, είχα αφιερώσει χρόνια στο να χτίσω την επαγγελματική μου ταυτότητα ως μηχανολόγος μηχανικός. Ήταν μια πορεία που ακολούθησα με συνέπεια, όμως, όσο περνούσε ο καιρός, ένιωθα πως κάτι δεν ταίριαζε. Η σκέψη της αλλαγής καριέρας ήταν τρομακτική—αλλά ταυτόχρονα απελευθερωτική. Γιατί, όσο κι αν είχα εγώ η ίδια χτίσει αυτή την πραγματικότητα, δεν με εξέφραζε πλέον.

Κάπου εκεί συνειδητοποίησα κάτι σημαντικό: δεν χάνεις ό,τι έχεις χτίσει, απλώς το μετασχηματίζεις. Οι γνώσεις, οι εμπειρίες, ο τρόπος σκέψης—όλα μπορούν να γίνουν θεμέλιο για κάτι νέο. Έτσι, αποφάσισα να αφήσω πίσω μου τη μηχανολογία και να βουτήξω στον άγνωστο, αλλά συναρπαστικό, κόσμο της τεχνολογίας και του design. Κι όσο προχωρούσα στην εκπαίδευσή μου και αναζητούσα τις πρώτες επαγγελματικές μου ευκαιρίες, κατάλαβα μια ουσιαστική αλήθεια: οι δεξιότητες από μόνες τους δεν αρκούν για να ξεχωρίσεις.

Σήμερα, όλοι έχουν εμπειρίες, βιογραφικά που "μιλάνε", πιστοποιήσεις. Το ερώτημα, όμως, είναι: Τι σε κάνει πραγματικά διαφορετικό;

Αυτή η συνειδητοποίηση με οδήγησε να ψάξω βαθύτερα: Τι πραγματικά με ξεχωρίζει; Πώς μπορώ να μεταφέρω την αξία μου σε έναν νέο κλάδο; Και, κυρίως, γιατί κάνω αυτή την αλλαγή;

Σε αυτό το άρθρο, θα μοιραστώ όσα με βοήθησαν να ανακαλύψω το δικό μου "Γιατί", με την ελπίδα να σε βοηθήσω να βρεις κι εσύ το δικό σου.

1. Το "Τι": Η βάση, όχι η ουσία

Το τι κάνεις στη δουλειά σου είναι η βάση της επαγγελματικής σου ταυτότητας. Είναι αυτό που δηλώνεις όταν συστήνεσαι: Είμαι μηχανικός, marketer, δάσκαλος, product designer. Είναι οι τεχνικές σου δεξιότητες, τα παραδοτέα σου, το αποτέλεσμα της δουλειάς σου.

Ωστόσο, το τι είναι η ελάχιστη προσδοκία. Είναι αυτό που περιμένει να δει ένας εργοδότης από κάθε υποψήφιο. Όμως, δεν είναι αυτό που σε ξεχωρίζει.

Σκέψου το "Τι" σου ως ένα μέσο.

Αντί να περιγράφεις τη δουλειά σου ως λίστα καθηκόντων, σκέψου τη δουλειά σου ως ένα μέσο για να συνδέσεις τους ανθρώπους με κάτι πιο βαθύ:

✅ Ένας UX Designer δεν σχεδιάζει μόνο διεπαφές, μετατρέπει την τεχνολογία σε ένα εργαλείο που ο χρήστης αισθάνεται ότι ελέγχει με αυτοπεποίθηση.
✅ Ένας Data Scientist δεν αναλύει απλώς δεδομένα, αποκαλύπτει ευκαιρίες και προβλέπει προβλήματα πριν καν εμφανιστούν.
✅ Ένας Εκπαιδευτικός δεν παραδίδει μαθήματα, αλλάζει τον τρόπο που οι μαθητές βλέπουν τον κόσμο και τον εαυτό τους.

📌 Αναρωτήσου:

• Ποια αξία έχει η δουλειά μου πέρα από το τελικό προϊόν;

• Πώς βοηθώ τους ανθρώπους μέσα από τη δουλειά μου;

• Αν σταματούσα σήμερα, τι θα έλειπε στους άλλους;

2. Το "Πώς": Ο μοναδικός σου τρόπος

Το πώς σου είναι αυτό που σε διαφοροποιεί. Είναι η υπογραφή σου, ο τρόπος που προσεγγίζεις τις προκλήσεις και δημιουργείς αξία.

Σκέψου το "Πώς" σου ως το προσωπικό σου στυλ:

✔ Είσαι ο άνθρωπος που βουτάει σε βάθος στα δεδομένα πριν λάβει αποφάσεις ή αυτός που εμπιστεύεται τη διαίσθηση και προχωρά;
✔ Βασίζεσαι στη συνεργασία και την ενσυναίσθηση ή εργάζεσαι καλύτερα μόνος σου με συγκεντρωμένη εστίαση;
✔ Είσαι πειραματικός και ανοιχτός σε αποτυχίες ή προτιμάς την τελειοποίηση από την αρχή;

Οι εργοδότες δεν προσλαμβάνουν απλώς ανθρώπους που μπορούν να εκτελέσουν ένα έργο. Αναζητούν επαγγελματίες που φέρνουν μαζί τους μια μοναδική προσέγγιση.

📌 Αναρωτήσου:

• Τι με διαφοροποιεί από άλλους επαγγελματίες στον τομέα μου;

• Πώς επηρεάζουν οι προσωπικές μου αξίες τον τρόπο που δουλεύω;

• Ποιο είναι το χαρακτηριστικό στοιχείο που φέρνω σε κάθε project;

3. Το "Γιατί": Το μυστικό για να ξεχωρίσεις

Το Γιατί είναι η καρδιά της επαγγελματικής σου ταυτότητας. Είναι ο λόγος που σου δίνει κίνητρο να συνεχίζεις, ακόμα και στις δύσκολες στιγμές. Είναι αυτό που κάνει τη δουλειά σου να έχει νόημα.

Όταν το "Γιατί" σου είναι ξεκάθαρο, δεν είσαι απλώς ένας επαγγελματίας· είσαι κάποιος που εμπνέει εμπιστοσύνη και αυθεντικότητα.

Πώς να ανακαλύψεις το "Γιατί" σου

Για να το ανακαλύψεις, απάντησε στις παρακάτω ερωτήσεις, χωρίς να βιαστείς. Σημείωσε αυθόρμητα τις απαντήσεις σου και πρόσεξε ποια μοτίβα επαναλαμβάνονται.

🔹 Πότε ένιωσες απόλυτα "ζωντανός" στη δουλειά σου; Περιέγραψε μια στιγμή που ένιωσες απόλυτα αφοσιωμένος, γεμάτος ενέργεια και ικανοποίηση. Τι έκανες εκείνη τη στιγμή;

🔹 Ποια ήταν μια στιγμή που κάποιος σε ευχαρίστησε για τη δουλειά σου και πραγματικά σε συγκίνησε; Τι σου είπε; Γιατί σε άγγιξε τόσο;

🔹 Αν αύριο εξαφανιζόταν η δουλειά σου, ποιος θα το πρόσεχε περισσότερο;

🔹 Ποιος έχει ωφεληθεί περισσότερο από τη δουλειά σου; Περιέγραψε ένα άτομο (ή ομάδα) που επηρεάστηκε θετικά από όσα κάνεις.

🔹 Τι αποτέλεσμα θέλεις να αφήσεις μέσα από τη δουλειά σου; Αν κάποιος περιέγραφε την προσφορά σου σε πέντε χρόνια από τώρα, τι θα ήθελες να πει;

🔹 Ποια προβλήματα ή προκλήσεις σε κάνουν να νιώθεις ότι "δεν αντέχεις να μην κάνεις κάτι"; (π.χ. αδικία, έλλειψη πρόσβασης σε εκπαίδευση, κακό design, αναποτελεσματικές διαδικασίες)

🔹 Ποια δραστηριότητα, εκτός από την εργασία σου, σε γεμίζει με την ίδια ικανοποίηση; Μπορεί να υπάρχει σύνδεση που δεν είχες σκεφτεί.

Δες τις απαντήσεις σου και αναζήτησε επαναλαμβανόμενα μοτίβα. Υπάρχει ένα συγκεκριμένο συναίσθημα που βιώνεις συχνά όταν νιώθεις πλήρης; Ένα πρόβλημα που σε κινητοποιεί ξανά και ξανά; Ένας τρόπος αλληλεπίδρασης που σου δίνει αίσθηση σκοπού;

Το "Γιατί" σου δεν είναι απλώς μια φράση. Είναι ο φακός μέσα από τον οποίο βλέπεις την καριέρα και τη ζωή σου. Είναι αυτό που σε καθοδηγεί στις επιλογές σου, σου δίνει νόημα στις δυσκολίες και σε ωθεί να εξελίσσεσαι. Αν δεν το έχεις βρει ακόμα, ξεκίνα να το ανακαλύπτεις σήμερα. Γιατί αυτό που έχεις να προσφέρεις δεν είναι μόνο μια εργασία—είναι ένας σκοπός που μπορεί να κάνει τη διαφορά.

Σχετικές πηγές:
Start With Why- How great leaders inspire action | Simon Sinek | TEDxPugetSound
Book: Start With Why by Simon Sinek
Book: Designing Your Life: Build the Perfect Career, Step by Step by authors: William Burnett , Bill Burnett, Dave Evans, David John Evan

Σημαντική Σημείωση:
Οι παρατηρήσεις και οι συμβουλές βασίζονται στην προσωπική μου έρευνα και εμπειρία και θα πρέπει να αξιολογούνται με βάση τις εκάστοτε συνθήκες.

*Η εικονογράφηση δημιουργήθηκε με τη βοήθεια AI, βάσει προσεκτικά διαμορφωμένης περιγραφής.

Πώς δουλεύουν τα εργαλεία AI;

Τα εργαλεία αξιολόγησης βιογραφικών βασίζονται σε διάφορους παράγοντες για να καταλήξουν σε μια συνολική βαθμολογία. Αυτή η βαθμολογία μπορεί να αφορά είτε τη γενική ποιότητα του βιογραφικού σου είτε το πόσο καλά ταιριάζει με μια συγκεκριμένη αγγελία εργασίας

.

Οι παράγοντες που λαμβάνονται υπόψη για τη γενική αξιολόγηση συνήθως χωρίζονται στις εξής κατηγορίες:

Impact (Επίπτωση)

Τα εργαλεία αξιολογούν την ικανότητά σου να παρουσιάσεις μετρήσιμα αποτελέσματα και ισχυρές δράσεις. Συγκεκριμένα, αναζητούν:

• Ποσοτικοποίηση επιπτώσεων: Π.χ. “Μείωσα τα κόστη κατά 40%” αντί για “Ήμουν υπεύθυνος για τον προϋπολογισμό.”

• Χρήση δυναμικών ρημάτων: Π.χ. “βελτίωσα”, “δημιούργησα”, “επικοινώνησα.”

• Αποφυγή ορθογραφικών λαθών: Το AI “τιμωρεί” βιογραφικά με ασυνέπειες και λάθη.

Brevity (Συντομία)

Εδώ αξιολογείται η ικανότητά σου να παρουσιάσεις τις πληροφορίες συνοπτικά και αποτελεσματικά:

• Μήκος βιογραφικού: Μείνε στις δύο σελίδες.

• Χρήση bullets: Προτίμησε σύντομες προτάσεις με κουκκίδες για καθαρή δομή.

• Πυκνότητα σελίδας: Απόφυγε υπερβολικά “γεμάτες” σελίδες που δυσκολεύουν την ανάγνωση.

Style (Στυλ)

Το στυλ επηρεάζει την αναγνωσιμότητα και την επαγγελματική εικόνα σου:

• Αποφυγή buzzwords: Μην υπερφορτώνεις το βιογραφικό σου με κλισέ λέξεις/φράσεις.

  

• Σωστή χρήση ημερομηνιών: Βεβαιώσου ότι οι ημερομηνίες έχουν κοινή μορφή όπου χρησιμοποιούνται.

• Αποφυγή προσωπικών αντωνυμιών: Το AI προτιμά αντικειμενικό και επαγγελματικό τόνο.

Sections (Ενότητες)

Το AI εξετάζει αν έχεις δομήσει σωστά το βιογραφικό σου:

• Περίληψη: Μια σύντομη, ελκυστική εισαγωγή.

• Εκπαίδευση: Σαφείς πληροφορίες για την εκπαίδευσή σου.

• Δεξιότητες: Μία ενότητα όπου συμπεριλαμβάνεις τα hard skills σου, ιδιαίτερα αν δεν μπορούν να παρουσιαστούν αλλού.

Soft Skills (Δεξιότητες)

Το AI αναγνωρίζει και βαθμολογεί δεξιότητες όπως:

• Επικοινωνία

• Αναλυτική σκέψη

• Συνεργασία

• Ηγεσία

Για την προσαρμογή σε συγκεκριμένες αγγελίες, τα εργαλεία εστιάζουν στα keywords και στις απαραίτητες δεξιότητες, οπότε η χρήση της γλώσσας της αγγελίας είναι κρίσιμη.

Τι πρέπει να κάνεις;

1. Κράτα το σύντομο

Ένα βιογραφικό δύο σελίδων είναι αρκετό. Δώσε έμφαση στις πιο πρόσφατες και σχετικές εμπειρίες.

2. Δώσε έμφαση στα αποτελέσματα

Αντί να περιγράφεις καθήκοντα, εστίασε στα επιτεύγματά σου με μετρήσιμα αποτελέσματα.

3. Χρησιμοποίησε action verbs

Χρησιμοποίησε δυνατά ρήματα όπως “βελτίωσα”, “δημιούργησα” και απόφυγε επαναλήψεις.

4. Διατήρησε ενημερωμένο το LinkedIn

Το AI συγκρίνει το βιογραφικό σου με το προφίλ σου στο LinkedIn. Διατήρησε και τα δύο συνεπή.

5. Χρησιμοποίησε λέξεις-κλειδιά

Αντίγραψε τη γλώσσα της αγγελίας. Για παράδειγμα, αν αναφέρεται “Python και Scikit-learn”, μην γράψεις απλώς “προγραμματισμός σε Python”.

6. Κράτα καθαρή μορφοποίηση

Απόφυγε περίπλοκα σχέδια, χρώματα και εικόνες. Χρησιμοποίησε παραδοσιακές γραμματοσειρές όπως Arial ή Times New Roman.

7. Διατήρησε την προσωπικότητά σου

Παρά την προσαρμογή για τα εργαλεία AI, κράτα στοιχεία που σε ξεχωρίζουν.

Γιατί μας νοιάζει;

Τα εργαλεία AI δεν είναι απλώς άψυχοι κριτές. Είναι ένας τρόπος να κατανοήσεις καλύτερα πώς να προβάλλεις τις δεξιότητές σου στρατηγικά. Όσο καλύτερα "καταλαβαίνει" το βιογραφικό σου, τόσο πιο κοντά βρίσκεσαι σε εκείνη την πολυπόθητη συνέντευξη.

Έρευνα της IBM το 2023 έδειξε ότι το 42% των εταιριών χρησιμοποιεί ήδη τέτοια εργαλεία, ενώ το 40% σκέφτεται να τα υιοθετήσει. Με τη σωστή προετοιμασία, μπορείς να περάσεις το πρώτο φιλτράρισμα και να εντυπωσιάσεις στη συνέντευξη.

Αν κατακτήσεις το παιχνίδι της τεχνολογίας, το μόνο που μένει είναι να λάμψεις στη συνέντευξη!

Important Notes:

• Δεν είμαι επαγγελματίας στον τομέα του HR. Οι παρατηρήσεις και οι συμβουλές που παρατίθενται βασίζονται στην προσωπική μου έρευνα και εμπειρία.

• Οι εικόνες που παρατίθενται στο άρθρο έχουν προέλθει από στιγμιότυπα του εργαλείου Resume Worded.